x

 ISBN i ISSN - wszystko, co chciałbyś wiedzieć o numerach książek i wydawnictw

 

Numery ISBN i ISSN kojarzą nam się z książkami i wydawnictwami. Zwykle zaczynają nas interesować w dwóch sytuacjach: kiedy tworzymy bibliografię do pracy naukowej lub wówczas, gdy planujemy samodzielnie wydawać książki (założyć wydawnictwo) albo czasopisma. Numery ISBN i ISSN budzą wiele pytań, jednak praktyka pokazuje, że nadawanie ich nie jest tak skomplikowane, jak mogłoby się wydawać. Poznaj najważniejsze informacje o numerach książek i wydawnictw.

 

 

ISBN - międzynarodowy numer książki

 

ISBN to Międzynarodowy Znormalizowany Numer Książki, składający się z 13 cyfr (do 2006 zawierał 10 cyfr).

W nim zakodowane są informacje o wydawcy, edycji książki oraz specyficznym tytule.

Warto jednak na początku zastanowić się, jakim utworom nadawany jest numer ISBN. Czy są to jedynie książki drukowane?

Numer ISBN nadawany jest produktom opartym na tekście (często nie tylko pisanym, lecz także nagranym), dostępnym publicznie oraz będącym produkcją monograficzną. Ostatnie oznacza, że dany utwór jest zaplanowany przez wydawcę jako całość - nie jako ciągłe wydawnictwo, np. książka, mapa, publikacja, która nie będzie miała kontynuacji.

 

Numery ISBN można nadawać:

 

  • książkom oraz publikacjom w alfabecie Braille’a,
  • filmom edukacyjnym, instruktażowym, wideo i przeźroczom,
  • książkom mówionym na nośnikach CD i DVD,
  • cyfrowym kopiom drukowanych książek,
  • publikacjom multimedialnym, o ile ich podstawą jest tekst,
  • drukowanym książkom oraz broszurom,
  • publikacjom o określonym zakończeniu, które nie będą aktualizowane oraz kontynuowane,
  • mapom,
  • elektronicznym publikacjom na nośnikach fizycznych (np. CD) oraz publikacjom internetowym.

 

Numeru ISBN nie nadaje się natomiast gazetom, periodykom, czasopismom, drukom muzycznym, pocztówkom, kratkom okolicznościowym, nagraniom muzycznym, dziełom abstrakcyjnym, korespondencji elektronicznej czy grom.

 

Czy numer ISBN jest obowiązkowy?

 

Wydawać by się mogło, że każdy utwór oparty na tekście posiada swój numer ISBN. Z pewnością większość z nich rzeczywiście ma takie oznaczenie, jednak okazuje się, że nie jest ono obowiązkowe. Nadawania numeru ISBN nie nakazuje prawo krajowe ani międzynarodowe. Jest to po prostu obyczaj branży wydawniczej, który utrwalił się do tego stopnia, że właściwie każdy wydawca stara się o nadanie tegoż numeru. Warto wiedzieć, że niektóre firmy wymagają od wydawców posiadania numeru ISBN, a w przypadku jego braku książka może być nieprzyjęta do sprzedaży. Istotną informacją jest także fakt, że przynależność do systemu ISBN w Polsce jest bezpłatna.

 

 

ISBN a ISSN

 

ISSN to z kolei Międzynarodowy Znormalizowany Numer Wydawnictwa Ciągłego. Jak sama nazwa wskazuje, nadawany jest on utworom, ukazującym się stale, zarówno w formie tradycyjnej, jak i cyfrowej. Mówiąc prościej - ISSN nadawany jest czasopismom, gazetom, periodykom oraz innym produktom, których wydawanie nie jest zaplanowane jako całość. Składa się z 8 cyfr i nadawany jest w Polsce od 1997 roku.

Główna różnica pomiędzy ISBN a ISSN jest taka, że pierwszy numer nadawany jest wydawnictwom zwartym, czyli najczęściej książkom, zaś drugi - wydawnictwom ciągłym, zwykle gazetom. Nadawane są one na podstawie innych norm i mają różną konstrukcję. Numery ISSN przyznaje się pojedynczo na konkretne tytuły. ISBN zaś w pulach.

Oprócz tego numer ISBN kryje w sobie konkretne informacje, jak kraj wydania czy nazwę wydawcy. Numer ISSN natomiast nie koduje żadnych wiadomości.

 

Dwa numery jednocześnie - czy to możliwe?

 

W wyjątkowych przypadkach może dojść do sytuacji, kiedy dana publikacja posiada zarówno numer ISBN, jak i ISSN. Zdarza się tak wtedy, gdy książka jest równocześnie częścią serii. Numer ISBN jest wówczas przyporządkowany konkretnemu utworowi, pozycji, która posiada swój tytuł. Numer ISSN zaś dotyczy całej serii.

 

Jak widać, temat numerów ISBN i ISSN jest bardzo szeroki. Warto jednak znać choćby podstawy ich nadawania. Oczywiście to nie jedyne oznaczenia utworów, z którymi możemy się spotkać, jednak te w dużej mierze dotyczą form drukowanych. Mamy nadzieję, że nasz krótki artykuł przybliżył Wam tematykę międzynarodowego oznaczania dzieł.

Gwarantujemy najwyższą jakość!
     
Darmowa wysyłka Poleć Viperprint